(028)
Esta cantiga fiso el dicho Alfonso Alvares de Villa Sandino, por amor é loores de una su señora que desian.....
Des que de vos me partí,
lume d' estes ollos meus,
3 por la fé que devo a Deus,
ja mais prazer nunca vi.
Tan graves cuitas sofrí,
6 sofr' e atendo sofrer,
que pois non vos posso ver
non sei que seja de mi.
9 Choran con gran soedade
estes meus ollos cativos;
mortos son, pero andan vivos,
12 manteendo lealdade.
Sennora, gran crueldade
faredes en olvidar
15 a quen non lle praz mirar
se non vossa gran beldade.
Meus ollos andan mirando
18 noite e dia a todas partes,
buscando por muitas artes
como non moira penando
21 Mais meu coraçon pensando
non lles quere dar prazer;
por vos sempre obedecer
24 eles non cessan chorando.
(029)
Esta cantiga fiso el dicho Alfonso Alvares de Villa Sandino, por amor e loores de la dicha Doña Juana de Sossa, é por que gela mandó faser el dicho señor Rey Don Enrryque un dia que andava ella por el naranjal del Alcáçar con otras dueñas e donçellas.
Ben aja minna ventura
que perdeu escuridade
3 e me demostrou beldade
tan acabada e pura!
Por un laranjal andando
6 vi estar donas e donzelas,
todas de amor falando;
mas a mais fermosa d' elas
9 vi poderosa en cordura,
briosa en onestade.
Mui gran tempo á, en verdade,
12 que non vi tal fermosura.
Algûas das que andavan
en a orta trebellando,
15 entendí que posfaçavan
de mi que estava mirando
a mui linda criatura,
18 deleitosa claridade,
d' aquela que con bondade
vence a todas de apostura.
21 Des que vi que entendian
minna gran coita sobeja,
e que todas se enfengian
24 contra mi con grand' enveja,
non quis d' elas aver cura
por fogir de fealdade,
27 e fui ver con omildade
mui garrida catadura.
Por me partir de conquista
30 fui-me achegando du estava
a mui amorosa vista,
e vi que triste andava.
33 Respondeu-me con mesura
que avia gran piedade
de mi que por lealdade
36 sofria tal amargura.
Eu fui logo conquistado,
se Deus me ponna consello,
39 e non vejo por meu grado
outra luz nen outro espello
se non sa gentil figura,
42 sen neûa crueldade,
que de mia gran soidade
muitas vezes é folgura.
(030)
Ai meus ollos, que quisistes
ir tal fermosura ver,
3 por quen chorades tristes,
longe de bon parecer?
Heu, cuitado e sen prazer!
6 que vejo meu coraçon
en forte tribulaçon
e non lle posso acorrer.
9 Assi morrei sen ben aver
por non dizer
minna entençon.
12 Fostes ver seu sennorio
da que muito pod' e val.
Ollos tristes, vosso brio
15 faz sofrer coita mortal
a meu coraçon leal
que ja mais non atende ben
18 por vos ir mirar a quen
non sabe ren de meu mal.
Pois minna coita é tal,
21 o ben me fal,
morrei por én.
Certo é que morte sento,
24 ollos, por vosso mirar,
e non ei consolamento
se non ver e desejar
27 .................
nen mostrar mia gran door.
Mais me praz morrer meu cor
30 que non fazer neun pesar
a quen me pode alegrar
por eu loar
33 seu gran valor.
Ollos, pois que vos mirastes
donzela de gran beldade,
36 a mi, cativo, deitastes
en prizon sen piedade.
Moiro chamando bondade
39 e mais mesura outrossi
atá ques nembre de mi
a mui gentil sen crueldade.
42 Ollos, a esta mirade,
que por verdade
mellor non vi.
(031)
Esta cantiga fiso el dicho Alfonso Alvares de Villa Sandino á la dicha Doña Juana de Ssosa, é disen que le dixo el Rey don Enrrique el Viejo que pues le avya dicho á ella en esta cantyga "acabada fermosura", que ya non fallaria mas loores que deçir della.
Acabada fermosura,
esmerado sennorio,
3 gentileza e alto brio
me foi demostrar ventura.
Dona de nobre figura,
6 estremada en seu falar,
esta quis Deus estremar
e comprir de gran cordura.
9 Panos de grand' onestade
aquesta sennor vestia,
orlados en cortesia,
12 aforrados en bondade.
Brosladuras de beldade
non avian outra lavor,
15 senon canto Deus e Amor
obraron con lealdade.
Na cidade poderosa
18 onde Seneca fui nado,
en un jardin muito onrado
vi primeiro aquesta rosa,
21 tan onesta e tan graciosa
que vos non posso dizer
de seu lindo parecer
24 sa vista nobr' e amorosa.
Deus, que ben aventurado
seria quen sempre ouvesse
27 tal sennor que obedecesse
sendo igual en seu estado!
Mas non soo eu, mal-pecado!
30 Pero, guardando seu ben,
dona que tal poder ten
loarei sempre de grado.
(032)
Esta cantiga fyso el dicho Alfonso Alvares, por amor é loores de la dicha Doña Juana.
As donzelas den-lle onor
a esta noble flor de lis,
3 e damas d' este pais
loen seu prez e loor.
Sen pavor
6 seu servidor
quero ser leal provado.
Ben me praz e soo pagado
9 en la servir por sennor.
Sempre serei en seu mandado
da plus bela que ja mai
12 vi, nen ulla altra non sai
de tal doaire acabado.
Esforçado
15 en tal estado
viv[e]rei, pois tal poder ten
o Amor que me manten
18 ledo e triste sen meu grado.
O seu nome delicado
d' aquesta rosa novela
21 corteis, plasenter' e bela
me faz viver consolado.
Apartado,
24 namorado
andarei servendo aquesta
rosa de gentil floresta
27 e flor de mui lindo prado.
Como servo omildoso
en sa merced yeu morré
30 da que ten pres tod mo sen
con seu viso mui gracioso.
Mui pensoso
33 e desejoso
andarei ata que veja
a mui nobre a quen deseja
36 o meu coraçon cuidoso.
Fiida.
Poderoso
39 Amor brioso!
Non querrás que tanto seja
minna gran cuita sobeja
42 por que[n] eu nomear non ouso.
(033)
Esta cantiga fiso el dicho Alfonso Alvares de Villasandino, por amor é loores de la dicha Doña Juana de Sossa.
Crueldad' e trocamento
con tristeza me conquiso;
3 pois me leixa quen me priso
ja non sei amparamento.
Non á gran tempo passado
6 que fui presso en seu poder
de Amor que por seu grado
me mandou obedecer
9 dona de mui gran valia,
acabada en cortesia,
a quen servo todavia
12 e serví sen falimento.
Muitos vi que a servian
e serven e servirán,
15 outros vi que maldezian,
maldizen e maldirán
a mi por que fui ousado
18 de loar seu alto estado.
Mas agora, mal-pecado!
vejo outro mudamento.
21 Cuidei ser por lealdade
de minna sennor ben quiso,
mas vejo por crueldade
24 o meu coraçon conquiso.
Por én maldigo ventura
e quen obra desmesura,
27 pois tan linda criatura
olvidou seu alabamento.
Pero gran cuita forçada
30 me faz dizer quanto digo:
Deus enxalce a muito onrada
e cofonda o mal amigo!
33 Esto digo eu por quen
non deseja o meu ben.
Pois me mal catan por én
36 morrei sen merecimento.
(034)
Esta cantiga fiso el dicho Alfonso Alvares por amor e loores de la dicha Doña Juana de Sosa.
Tempo á que moito afanei,
minna sennor, por vos servir,
3 e ja non posso encobrir
a coita en que eu viv[e]rei.
Pois mercee non posso achar
6 en vos, la gentil sen par,
longe de aqui por vos irei.
Por vos irei longe de aqui
9 onde prazer non averei
nen gasallad', e assi morrei
loando sempre a quen serví
12 e servirei u quer que for',
a vos, fermosa e mellor
de quantas pude ver nen vi.
15 Nen vi, de quantas pude ver
ben sei que non verei igual
de vos, fermosa mui real,
18 comprida en [o] parecer;
que Deus vos fez de tal valor
que todo o mundo, inda Amor,
21 vos van sempre obedecer.
Obedecer sempre vos van
Amor, ventura e poder.
24 De quantos non vos poden ver
ben sei que levan grand' afan.
Que devo eu, triste, sentir,
27 pois ora me conven partir
du meus ollos non vos ver[án]!
(035)
Esta cantiga fiso el dicho Alfonso Alvares en loores del señor Rrey Don Juan, como á manera de peticion, por que le fisiese merçed é ayuda.
Triste ando de convento
e non sento
3 que me possa amparar,
sofrendo cruel tormento,
desatento,
6 e ja non posso falar.
Gran pesar
foi en dar...............
9 tal lugar
a meu forte falimento.
Sen errar
12 quero morar..............
onde chorar..............
seja meu consolamento.
15 Consolamento perece
e falece,
que soía ben fazer.
18 Minna vida entristece
e padece
muito mal sen merecer.
21 Non ei de aver
neun prazer
mais tristura por lidece.
24 Bendizer
se foi perder,
e meu saber
27 tornou-se todo en sandece.
En sandece, mal-pecado!
soo tornado,
30 pois me falece tal ben
cal avia eu cobrado,
ai coitado!
33 Este mal onde me ven?
Sen desden
irei a quen
36 tal poder ten
de me partir de cuidado;
e por én...............
39 tenno por sen
seguir talen
do mui alto Rei loado.
42 Rei loado, en-nobrecido,
esleido
en o mundo por mellor,
45 seja de vos acorrido
sen olvido,
ai eu, triste pecador!
48 que en dolor
e con tristor
é meu cor
51 tormentado e mal ferido.
Se non for'
por gran valor
54 de vos, sennor,
non entendo ser guarido.
(036)
Esta cantiga muy sotyl é famosa fyso el dicho Alfonso Alvares de Villa Sandino por amor é loores de la dicha Doña Juana de Sosa, é por que gela mandó faser el dicho Señor rey Don Enrrique el Viejo, es opinion de otros que la fiso á la Reyna de Navarra.
Sen falia
me conquiso
3 que[n] me priso
ora un dia
con seu viso
6 de mui grande alegria.
Eu pecador!
que ben seguro estava
9 de ja nunca aver
grave coita d' amores,
vi un dia resplandor
12 tan claro que passava
segun meu entender
todos los resplandores.
15 Amadores,
tal sembrança
sen dultança
18 chamaredes flor das flores,
de gran valia.
E des que vi
21 atan linda criatura
perdí todo meu sen.
Assi foi conquistado.
24 Vivo assi
todo tempo en tristura
e desejando a quen
27 non sabe meu cuidado
tormentado.
En minna vida
30 ja perdida
non será de mi, cuitado,
aquesta porfia.
33 Por meu mal
a fez Deus tan fermosa;
pois me conven sofrer
36 gran tempo en Castela
coita mortal
e vida temerosa,
39 por non lle ousar dizer
minnas coitas a ela.
Que mazela
42 tan estranna,
se en sanna
for' esta linda estrela!
45 De mi que seria?
Ai Deus de amor!
seja vossa bondade
48 de lle querer nembrar
a forte tribulaçon
que este meu cor
51 sofre por lealdade,
non ousando nomear
seu nome de alegrança:
54 Esperança
me faz ledo,
por que cedo
57 loarán sa andança
d' esta sennora mia.
(037)
Esta cantiga fiso el dicho Alfonso Alvares por amor e loores de Doña Maria de Carcamo, mançeba que fue del dicho Rrey Don Enryque.
Viva sempre enxalçado
o amor maravilloso
3 por lo qual sen dulta ouso
dizer que soo namorado.
Amor, esforço e ventura
6 en concordia sen errança
todos tres con gran mesura
guarneceron minna lança.
9 Amor me deu esperança,
esforço, nobre ousadia;
ventura que ao mundo guia
12 me faz amar e amado.
Des que me vi guarnecido
de arnes de tal valia,
15 ome de o mundo nacido
non ouvo tanta alegria.
Longe de toda folia
18 vi ante os ollos meus
ûa rosa que fiz Deus
fermosa, de alto estado.
21 Cando ben mirei seu gesto,
seu falar e noble riso,
lindo rostro claro, onesto,
24 aire, luz de paraiso,
enton quis [eu e] ela quiso
que fosse seu servidor.
27 Esta tenno por sennor;
de outro ben non ei cuidado.
Esta sempre servirei
30 que merece ser servida,
e ja mais partirei
minna entençon comprida.
33 Ora venna morte ou vida,
non faria outra mudança,
pois amo con lealtança
36 e non por fol gasallado.
Ja todo bon pensamento
será sempre en aquela
39 que por seu merecimento
chaman todos linda estrela.
Se é dona ou donzela
42 por mi non será sabido
atá o mal ser aviido
e eu ledo e mui pagado.
(038)
Esta cantiga disen que fiso el dicho Alfonso Alvares por amor é loores de la Rreyna de Navarra, hermana del Rrey Don Juan.
Ai, que mal aconsellado
fustes, coraçon sandeo,
3 en amar a quen ben creo
que de vos non á cuidado!
Por meu mal vossa porfia
6 foi no mundo començada;
non cessades noite é dia
d' estroir vossa morada.
9 Vosso penso non val nada
en amar quen vos non pensa;
non vos vejo outra defensa
12 se non morte, mal-pecado!
Corpo, non des[es]peredes
que cedo prazer ajades,
15 mas servid' e non cansedes
de loar a quen loades;
que ela ten tantas bondades,
18 alto brio e fermosura,
que por sa nobre mesura
non seredes olvidado.
21 Coraçon triste, ben vejo
que buscades minna morte,
pois pensades tan sobejo
24 en linda estrela de norte.
Ai, que mal cruel tan forte,
se ela por én se ensanna!
27 De viir mais en Espanna
ja mais non serei ousado.
Corpo, non emaginedes
30 de aver mal nen contenda
por loar a quen sabedes
inda que ela entenda;
33 mais poede vossa fazenda
en poder do Deus de amor,
e non ajades pavor
36 se fordes leal provado.
Coraçon, pois vos queredes
que eu viva en tormento,
39 eu morrei e vos morredes
sen neun acorrimento;
mais de meus ollos sento
42 que por mi e (por) vos morrán
e ja mais nunca verán
bon parecer acabado.
(039)
Esta cantiga fiso el dicho Alfonso Alvares cuando desposaron la Rreyna de Navarra con don Carlos, por que se yba.
Triste soo por la partida,
que se ora de aqui parte
3 meu sennor, que mui sen arte
do seu amor soo conquerida.
Todo o mundo ben entenda
6 que non posso leda ser
ata que possa entender
mais novas d' esta fazenda;
9 ca será minna vivenda
en esquiva maginança
con deleitosa esperança
12 ata ver la sa viida.
Ora vai longe d' aqui
quen meu coraçon deseja;
15 por minna coita sobeja
tempo á que tempo perdí.
Sennor Deus, que merecí
18 ben obrando a meu poder,
que por un soo prazer
ei pesar toda mia vida?
21 Mui alto Rei de Castela,
esforçado en gran valor,
meu irmâo, meu sennor,
24 vos oid[e] mia querela
e julgad' a mi por ela.
Vossa mercee seja atal
27 que non passe tanto mal,
pois non soo nen fui falida.
(040)
Esta cantiga fiso el dicho Alfonso Alvares por manera de desfecha a esta otra cantiga que fiso á la dicha Rreyna.
Pois me non val,
boa sennor, vos servir,
3 sofrendo mal
queiro por vos morir.
Amei-vos eu
6 tan de aficado amor
que non soo meu
nen de outra, ai pecador!
9 Des que vos vi,
tan mui fermosa sennor,
non me pod' al
12 de mia gran coita partir.
Conven sofrer
este pesar que eu ei
15 sen ben aver
pois que tanto afanei.
Boa sennor,
18 depois que vos mirei
sofr' eu mortal
dolor se [eu] vos non vir'.
21 Non vos errei
por vos querer gran ben,
ca vos amei
24 mui mais que outra ren.
Boa sennor,
se toverdes por ben,
27 pois soo leal,
vos mandade-me guarir.
(041)
Esta cantiga disen que fiso el dicho Alfonso Alvares al conde Don Pero Niño, por amor é loores de la dicha Doña Beatris.
Loado sejas, Amor,
por quantas coitas padesco,
3 pois non vejo a quen ofresco
todo tempo este meu cor.
Eu vi tempo que vivia
6 en lindez' e sen pesar,
adorando noite e dia
o que non posso olvidar.
9 Fortuna fui trastornar
a carreira de a ventura
que non é nen foi segura
12 nen será en un teor.
Non me queixo de ti agora,
Amor, se padesco mal,
15 pois me destes por sennora
nobre vista angelical,
a quen fui e soo leal
18 e serei sen dultamento,
macar que sofro tormento
longe sen fazer error.
21 Amor, sejas enxalçado,
pois me mandaste servir
bon parecer acabado
24 en falar e en riir.
Ben me posso enfengir
que amei gentil figura;
27 mas se ela de mi non cura,
morto soo eu, pecador.
Amor, sempre oí dezir
30 que calquer que te servisse
devia mui ledo vevir
por gran coita 'n que se visse.
33 Canto se por esto oisse,
eu me ponno en teu poder,
que se meresco én perder,
36 tu sejas meu julgador.
(042)
Esta cantiga fiso el dicho Alfonso Alvares por amor é loores de Doña Juana de Sossa, manceba del Rrey Don Enrryque.
Amoroso riso angelical,
soo preso en vosso poder;
3 querede vos mercee aver
de minna cuita desigual.
Des que vos vi, nobre sennor,
6 nunca fiz se non pensar
en vos servir, e sen dultar
ja mais en quanto vivo for'.
9 Se vossa mercee non me val,
eu morrei sen falecer;
por én vos praza de querer
12 que eu non passe tanto mal.
Vos me posestes en prizon
d' u eu non posso sair.
15 Sennora, sen vos falir,
vosso serei e de outra non.
Vossa nobreza seja tal
18 en me querer ben responder
que meu cor possa perder
dolor e gran cuita mortal.
(043)
Esta cantiga fizo é ordenó el dicho Alfonso Alvares de Villa Sandino por amor é loores de la dicha doña Juana de Sossa, loando al amor por que le diera lugar é manera á qual pudiese loar é amar é obedescer é servir á tan resplandesiente señora.
De gran cuita sofredor
fui e soo [e] sempre serei,
3 seendo leal amador
de quen vi, vejo e verei.
Serví e servo e servirei
6 a vos, fermosa sennor.
Esperança en vosso amor
tove e tenno e terrei.
9 Como quer que gran temor
sofrí e sofro e sofrerei,
pensando en vosso valor
12 vencí e venço e vencerei;
por que di e dou e darei
sempre a Deus gran loor,
15 pois meu tempo en tal teor
perdí e perdo e perderei.
Pero en quanto vivo for'
18 digo e dixe e direi
que por vos este meu cor
forcei e forço e forçarei.
21 Pensei e penso e pensarei,
quer venna ben ou mellor,
que a vos, das flores flor,
24 amei e amo e amarei.
Por vosso bon prez e onor
cuidei e cuido e cuidarei
27 por que mui forte tristor
passei e passo e passarei.
Seguí e sigo e seguirei
30 por meu mal, ai pecador!
tal cuita que con pavor
andei e ando e andarei.
(044)
Esta cantiga fizo el dicho Alfonso Alvares de Villa Sandino en loores é alabança de la señora Rreyna de Navarra, por quanto ella era muy fermosa é siempre el la deseaba loar é servir en sus cançiones, segunt que en este libro es contenido.
Por amores de ûa estrela
que meu coraçon manten,
3 viverei ledo en Castela
quanto Deus tover' por ben.
Non direi qual é nen quen,
6 mas loado seja Amor
que me deu gentil sennor,
mais fermosa que outra ren.
9 Amor me trage pagado
des que me fizo entender
d' ela que servo de grado
12 e me fazi entristecer.
Muitas vezes con prazer
ei nembrança de sa vista,
15 mas tormenta me conquista
que non posso al fazer.
As outras non ajan sanna,
18 qu' esto a mi assi parece.
De quantas eu vi en Espanna,
esta todo ben merece.
21 É fermosa con lindece;
trage muita louçania;
de bondad' e cortesia
24 todos tempos se guarnece.
Ante meus ollos tenno
cada dia seu sembrante.
27 Seu prez e loor mantenno;
assi seja, ben merece.
Pero que vivo pensante
30 por ser d' ela alongado,
non soo nen ando enganado,
certo soo por seu talante.
(045)
Esta cantiga fiso el dicho Alfonso Alvares por desfecha desta otra cantiga.
Desejoso con desejo,
desejando todavia,
3 ando triste, pois non vejo
a gentil sennora mía,
a que amo sen falia
6 desejando todavia.
De prazer ja non me praze,
desprazer ei noite e dia,
9 pois ventura assi me faze
apartado todavia
de aquesta sennora mía,
12 desejando todavia.
Pensar outro pensamento
penso que non ousaria,
15 meu ben e consolamento
é loar sa louçania
d' esta linda en cortesia,
18 desejando todavia.
Cuido con gran cuidado
cuidando sen alegria,
21 onde pois vivo apartado
de quen me fazer soía
muito ben sen vilania,
24 desejando todavia.
UN BACHILLER É MAESTRO EN ARTES, DE SALAMANCA.
(046)
Estas preguntas fizo é ordenó el dicho Bachiller en artes contra el dicho Alfonso Alvares de Villa Sandino.
Sennor Alfonso Alvares, que Deus vos mantenna]
en onra e en ben e en alto estado,
3 a esta pregunta me dade recado
e seja apressa, que non se detenna;
e se podedes, logo en ponto venna,
6 que muito cobiiço [saber] este feito,
e se m' o dezedes, fazer-vos-ei preito
que moira ou viva so la vossa senna.
9 Dizede-me, sennor, u se foi franqueza,
que ja non parece nos renos de Espanna,
e gran tempo á que aquesta companna
12 que i fizo, vive en mui gran pobreza.
Esto me dizede sen outra pereza:
"A vosso entender se tornará én cedo?"
15 E dizede-me certo, que non aja medo,
que mui muito dulto aquesta crueza
Que vejo e vi fazer a coitados
18 fidalgos mesquinnos que tan solamente
non deron nen dan por eles nïente.
Des que se partiu dos renos nomeados
21 aquela franqueza por nossos pecados
e nunca ja mais aqui quis tornar,
mellor fora [a] Deus de todos matar
24 que non ser nos d' ela assi arredados.
Fiida.
E pois, oh sennores, ja nada non dan
27 fidalgos cativos, ora que farán
os pobres e boos? Son deseredados.
ALFONSO ALVARES, DE VILLASANDINO
(047)
Esta rrespuesta fyzo é ordenó el dicho Alfonso Alvares de Villa Sandino contra el dicho Bachiller é maestro en artes.
Amigo sennor, franqueza desdenna
a gente avarenta e geno turbado;
3 por ende se foi morar mal-parado
trezentas jornadas alen de Cerdenna
e non tornará por cousa que avenna
6 en estas partidas pos un mui gran treito;
e se o fezer', fará gran dereito,
pois [non] é preçada por ûa cermenna.
9 E inda mais vos digo que fica escasseza
en estas partidas con onra tamanna
que todos lle fazen mui gran festa estranna,
12 assi aborrecen toda gentileza.
Pois como atendedes que venna nobreza
morar entre gente du á tal degredo
15 que cantos sennalo con este meu dedo
son mui avarentos con toda vileza?
Abades, sennores, leigos e perlados
18 ben vos mostrarán logo de presente
en todos seus gestos e seu continente
que aman franqueza segun los passados;
21 mais des que ajades a estes provados,
veredes que curan de se apartar
e con avariça riir, posfaçar
24 de lindos fidalgos que viven lazerados.
Fiida.
Des i án tomado agora un refran
27 viçosos e ricos: Por que buscarán
boliços nen guerras? Por ser enloucados.
(048)
Esta pregunta fizo é ordenó el dicho Alfonso Alvares de Villa Sandino contra Garçia Ferrandes de Gerena quando tornó moro.
Garcia amigo, ninguen te espante
pero que te digo que muito perdeste
3 des que en Mafoma ta creença poseste
segun que disse o vello Almirante;
que o que gannaste direi de talante:
6 Gannaste nome de alcaide de vento,
gannaste inferno, escuro tormento,
gannaste i mais que tragias ante.
9 Des que a Jesu, nosso Salvador,
tu renegaste por ben adorar
o falso propheta, linnage de Agar,
12 que dizen Mafoma, vil embaidor,
de quanto gannaste soo ben sabidor:
Gannaste mais barbas que trager soías,
15 gannaste maridos que acá non avias,
gannaste privança do demo mayor.
Con taes trocos como ás trocado
18 mui ben te podes chamar traidor,
pois non ouveste de Christus pavor
nen de as gentes vergonça, coitado!
21 Canto i gannaste [te direi de grado]:
Gannaste proveza e maa ventura,
gannaste luxuria, amarga tristura,
24 gannaste por sempre de ser lastimado.
Ja non te podes chamar perdidoso,
pois tantas cousas com' estas gannaste,
27 cando a lei mui santa trocaste
por maa seita do falso, enganoso.
De canto gannaste sei ledo e goyoso:
30 Gannaste lazeira de noite e de dia,
gannaste a ira de Santa Maria,
gannaste vileza e cambio astroso.
33 Fiida.
Gannaste......................
..............................
36 ..............................
(049)
Esta conpla de consonantes doblados fizo el dicho Alfonso Alvares por escura.
Andando cuidando en meu ben cuidei
que eu cuidara ren d' este cuidar,
3 cuidando, cuitado, como me matei
e por ende cuido cuidar en pensar;
que se ouvesse quen de mi cuidasse
6 o que non cuido cuidar, cuidaria
un tal cuidado por que me leixasse
de meu gran cuidado cudar todavia.
(050)
Este dezir fizo é ordenó el dicho Alfonso Alvares, el qual dicho dezir es bien fecho por arte de macho é ffenbra.
Consellade-me ora, amigo,
que vejais prazer de amiga,
3 querendo-me dar castigo
como ome que me castiga:
Se acharei bon abrigo
6 en la dona que outro abriga;
se o fillar', esto digo:
Ben lle venna a quen m' o diga.
9 Fiida.
E eu sempre me maldigo
e Deus sempre me maldiga,
12 se por ende non me sigo
como me mandais que siga.
(051)
Este dezir fyzo é ordenó el dicho Alfonso Alvares, contra el Amor quexandose dél é afeandole é despe(n)diendose dél, el qual dicho dezir es muy bien fecho.
Amor, pois que vejo os boos fugir
de vossa mesnada e de vossa corte,
3 se Deus enderece a ben minna sorte,
que ora me venno de vos despedir.
E non entendo que erro en partir
6 de mi gasallo, prazer nen cantar,
mas en canto viva, non cuido trobar
de vos mal nen ben, pois non val servir.
9 Pero non entendades que quero leixar
o mundo de todo para me morrer,
mais quero, amigos, cantar e tanger,
12 leer as estorias, con aves caçar,
todas boas mannas seguir e usar,
salvo o trobar que ja non farei,
15 amar por amores, que nunca amarei,
se non for' aquela que eu devo amar.
Ca en outro tempo os antecessores
18 pagavan-se muito dos que ben amavan
e dos mais genties que se deleitavan
fazendo cantares a sas sennores
21 ............................
Por én digo, Amor, que é fol provado
que[n] passa tormento por vosso mandado
24 nen que perde tempo trobando de amores.
E pois tantos boos vejo apartar
d' aquestas dous cousas por vos, ai Amor!
27 de aqui adeante vos sede sabidor
que nunca vos faça prazer nen pesar
nen quero a vos nen a outro loar.
30 Assi passarei por minna ventura,
canto Deus quiser', e non av[e]rei cura
se non de oir e ver e calar.
33 Fiida.
E quen posfaçar' fará de[s]mesura
que nunca eu penso tomar tal tristura
36 por que me façades mor[r]er nen penar.
(052)
Este dezir fizo el dicho Alfonso Alvares á don Gutierre de Toledo, arçediano de Guadalfajara, quando fué electo de Toledo.
A quen ajuda o Rei enxalçado,
a mui nobre Reinna, o gentil Infante,
3 o gran condestable e o almirante,
Pero Lopez de Ayala, des i Joan Furtado,
depois todo prez do reno juntado,
6 pois como lle poden fazer encreente
que possa turbar tal feito Vicente,
ainda que fosse mil tanto letrado?
9 De outras bondades o vejo arnesado,
ca é sabedor e de boa vida,
lindo fidalgo, pessoa comprida
12 con toda cordura, leal, mesurado,
de mais que ajuda ventura, estado,
proeza, concordia que son de sa parte;
15 pois como lle pode Vicente con arte
poer turbamento en lo arçebispado?
Por esto, amigos, soo emaginado
18 en cujo esforço Vicente o faz:
Ou esta denteira se é de o agraz
foi ben azeda no tempo passado,
21 ou se é por esto, é mal consellado;
e se por enveja, é ben fol de pran,
salvante se atende ao Taborlan,
24 que de outro non pode el ser ajudado.
Por ende, amigos, soo maravillado
das cousas que vejo tan contra razon:
27 Un gato pequeno fillar entençon
con un leon forte tan ben eredado;
ca por esperança é visto, falado
30 que por un bramido d' un soo leon
devrian cantos gatos en o mundo son
sugir, canto mais un magro, cuitado!
PERO VELES DE GUEVARA
(053)
Este desir fiso é ordenó el dicho Don Pero Veles de Guevara á una dueña mui vieja que andava en palaçio del Infante don Ferrnando, é non avya en el rreyno quien quisyese con ella cassar, tanto era ffea é de vyeja é de pobre, non embargante que era dueña de muy buen linaje.
Sancha Carrillo, se vosso talante
é de casar, fazed' ora assi,
3 como me eu pague de vos, e des i,
sede vos segura de ser ben-andante,
que todas las cousas de que me paguei
6 vos acharedes que eu as casei
antes que rei nen reinna nen infante.
Mas vejo de vos mui despagada
9 a vossa ventura, avendo servido
a Rei Don Alfonso que ouvo vencido
Albuhacen, o rei de Granada;
12 e des i aqueles que d' el descenderon,
vos os criastes segun me disseron,
e nunca mais d' esto fostes demandada.
15 Eu, por que vejo vossa soedade,
venno-vos esto, sennora, a dizer:
Vos non querades en al contender
18 se non en esto, por vossa bondade;
que se por esto non fore, sennor,
nunca creades que entendedor
21 moira de amores por vossa beldade.
Que Deus non quiso que fosse outorgada
aquesta graça a condes nen reis,
24 nen án poder todas as tres leis
............................
Mais se vos ende pode[de]s guisar
27 como vos eu ame e possa loar,
antes de un ano seredes velada.
Fiida.
30 E se vos d' esto queredes dultar
que vos oge dessen toda ultra-mar,
nunca alaroça seredes chamada.
Seguintes: (054) a (073)
|